• 27 Maoni
• Chapisha
• Baruapepe
• Tweet
• Panga upya

Wakati majeshi ya Somalia na washirika wake wanaendelea kuwasukuma al-Shabaab nje ya ngome muhimu kusini ya Somalia, wanavijiji wanasema wapiganaji wenye mafungamano na al-Qaeda wameonekana huko Shabelle ya Chini.

Wapiganaji wa kigeni wameonekana katika miji ya Barawe na Marka, ambayo bado viko chini ya udhibiti wa al-Shabaab, kwa mujibu wa mvuvi wa eneo hilo Adaawe Mataan.

Mataan aliiambia Sabahi kwamba aliona kundi la wapiganaji wa kigeni katika siku za karibuni wakiwasili katika migahawa chini ya ulinzi nzito wa usalama. Alisema walitumia magari ya magurudumu manne na kuficha wasifu wao kwa kujifunga vilemba au tovinyago vyeusi.

Makadirio yanatofautiana, lakini baadhi ya vyanzo vya habari vinasema kiasi cha wapiganaji 500 wa kigeni wako pamoja na al-Shabaab nchini Somalia.

Usakaji wa al-Shabaab huko Shabelle ya Chini

Jeshi la Somalia limeahidi kuwasaka wanachama wa al-Qaeda nchini Somalia na kufanya kazi ya kuvunja mipango yao ya kuhatarisha usalama wa Somalia na nchi jirani.

Jenerali Ali Araaye Osoble, mkuu wa operesheni katika jeshi la Somalia, aliiambia Sabahi kwamba wanachama wa al-Qaeda wanatafuta maficho katika misitu na mashamba ya Shabelle ya Chini, na kwamba vikosi vya usalama vya Somalia ni kazi bila kusita ya kuwasaka kwa kutumia njia zote iwezekanavyo.

Alitoa wito kwa wananchi wa Somalia kushirikiana na vikosi vya askari ili wakuzuia al-Qaeda wasifanye vitendo vyovyote dhidi ya viongozi wa kidini na kikabila, vikosi vya usalama, viongozi wa serikali au wananchi wa kawaida.

Gavana wa Shabelle ya Chini Abdiqadir Mohamed Nur alisema serikali yake itachunguza kwa karibu harakati za wapiganaji wa Somalia na wa nje ili kuwaleta chini ya ulinzi na kuwashitaki.

"Tutaendelea kuwasaka [wahuni] hawa kwa njia ya uvamizi na usafishaji wa usalama baada ya kuichukua miji ya mkoa na vijiji ambako waasi bado wanatembea kwa uhuru, kwa kutumia fursa ya maeneo ya wazi ya pwani," aliiambia Sabahi.

Duru za kiintelijensia zinaonyesha kuwa wanachama wa al-Shabaab walipita katika kijiji cha Kuunya-Baroow na kukaa huko kwa muda wa siku tatu, alisema, akaongeza kuwa operesheni ya usalama itawakamata wazee wa kikabila wanaoshutumiwa kwa kutoa maficho salama na makazi kwa ajili ya wapiganaji.

Wapiganaji wakimbilia Yemen

Kamanda wa al-Shabaab alithibitisha uwepo wa wapiganaji wanaojulikana, viongozi waandamizi wa kigeni wenye uhusiano na al-Qaeda na al-Shabaab katika Shabelle ya Chini. Alisema wapiganaji wengi wamekuwa wakikimbia Yemen kwa vile majeshi ya pamoja ya Somalia na Umoja wa Afrika wanasonga mbele ndani ya eneo hilo.

Kamanda huyo, ambaye hakutaka jina lake litajwe, aliiambia Sabahi kuwa kiasi cha wapiganaji 80 na Kiarabu na Magharibi wamekimbilia Yemen kutoka Kismayo zaidi ya miezi miwili iliyopita kutumia boti ndogo, iliyotengenezwa Yemen.

Baada ya kuwasili Yemen, wapiganaji hao walijiunga na Ansar al-Sharia, kundi linalohusishwa na al-Qaeda katika Ras ya Arabuni ambayo wanapigana na jeshi la Yemeni.

Kamanda huyo alisema Wasomali na wageni wamekuwa wakionekana wakiishi katika miji mikuu katika sehemu za mashariki na kusini mwa Yemeni.

Hapo mwezi Machi, Wizara ya Mambo ya Ndani ya Yemeni walikituhumu kikundi cha al-Shabaab kwa kupeleka wapiganaji wapatao 300 kupambana sambamba na al-Qaeda dhidi ya jeshi la Yemeni na vikosi vya usalama.

Katika mwezi huo huo, Wizara ya Mambo ya Ndani ilisema vikosi vyake vya usalama viliwakamata Wasomali wanne wanaotuhumiwa kuwa ni al-Shabaab kando ya barabara inayounganisha mikoa ya Lahj na Abyan.

Wizara ya Ulinzi ya Yemeni ilithibitisha tarehe 18 Juni kwamba raia wa Somalia alilipua yake fulana yenye mabomu, na kumuua Jenerali Salem Ali Qoton, kamanda aliyekuwa anaongoza jitihada za Yemeni ya kuwashindwa al-Qaeda katika mikoa ya kusini mwa nchi.

Al-Shabaab katika ‘shida kubwa’

Fatima Sheikh Abdilatif, mwenye umri wa miaka 25, alisema yeye alitoroka kutoka al-Shabaab baada ya vikosi vya serikali kuuteka mji wa Afgoye mwezi uliopita. Alisema walikuwa anafanyakazi kwa ajili ya kikundii za kuwapikia chakula chao na kuosha nguo zao kwa mkono.

"Baada ya kutambua kwamba kikundi kilikuwa katika shida kubwa na kwamba hatima yangu ilikuwa haijulikani, niliamua kutoroka kutoka kambi yao huko Elasha Biyaha na kukimbilia katika maeneo ya amani," alisema. "Mimi sasa navaa niqab ili kuficha sura yangu."

Abdilatif alisema wapiganaji kadhaa wa kigeni walikuwa wanakuja kila wiki kufuliwa nguo zao na kuhudhuria mihadhara misikitini na katika maeneo makubwa ya umma karibu na maeneo ya makazi ya watu waliokimbia makazi yao nje ya mji mkuu. Vikosi vya Serikali ya Mpito ya Shirikisho ya Somalia na Umoja wa Afrika viliidhibiti Mogadishu mwezi Machi.

Abdilatif alisema baadhi ya wapiganaji wamefunga ndoa na wanawake wa Somalia na wanao watoto.

Vikosi vya Somalia na Umoja wa Afrika viliudhibiti mji wa Afgoye terehe 25 Mei katika shambulio kubwa la kusafisha eneo la al-Qaeda na wafuasi wao wa Somalia ambao walikuwa kudhibiti mji huo kwa takriban miaka minne.

Al-Shabaab walilazimishwa kuondoka kutoka ngome zake katika Afgoye na Afmadow kutokana na kusonga mbele kwa askari wa Somalia na vikosi vya Umoja wa Afrika vya kulinda amani.

Ingawa al-Shabaab bado wanadhibiti sehemu kubwa ya kati na kusini mwa Somalia wanakabiliwa na mashambulizi ya ardhini na hewani kutoka kwa vikosi vya Jeshi la Ulinzi la Kenya ambalo sasa linafanyakazi chini ya uongozi wa Misheni ya Umoja wa Afrika nchini Somalia (AMISOM).

Al-Shabaab wametishia kulipiza kisasi kutokana na kupoteza kwa miji hiyo.

Vikosi vya Umoja wa Afrika na Somalia vyasonga mbele

Jenerali wa AMISOM, Ugadi Kiki alisema shambulio linalofuata ni kuuteka mji wa Balad.

"Baada ya kuuteka ushoroba wa Afgoye, ambao wanaishi kwa watu waliokimbia makazi yao, tunaandaa kuanzisha mashambulizi mengine makubwa dhidi ya wanamgambo waliobaki katika mkoa wa Shabelle ya Chini," Kiki alisema katika mkutano na waandishi wa habari hapo tarehe 8 Juni.

Tuko katika maandalizi ya kuanzisha mashambulizi dhidi ya wapiganaji wa al-Shabaab kwa sababu mpango wetu ni kuunga mkono jitihada za kuyakomboa maeneo ya kando ya Mto Shabelle," alisema.

Naye Jenerali Abdullahi Ali Aanood, Kamanda wa Kikosi cha Kwanza cha jeshi la Somalia, aliiambia Sabahi kwamba jeshi, kwa msaada wa AMISOM, lipo tayari kwa hatua ya mashambulizi dhidi ya al-Shabaab huko Balad kutoka pande zote mbili. Alisema vikosi vya pamoja vinaukaribia mji kupitia barabara kuu inayounganisha na Mogadishu, pamoja na barabara nyingine inayokwenda eneo la kilimo katika eneo la Afgoye.

Aanood alisema vikosi vyake hivi karibuni vitaikomboa miji yote katika Shabelle ya Kati, na hivyo kukomesha utawala wa al-Shabaab katika eneo hilo, kama vile maeneo ya mkoa wa Hiran.